ALTERNATOR (regeneracja alternatora) i Rozrusznik (regeneracja rozrusznika) - Porady

W przypadku awarii alternatora i rozrusznika naprawę rozpoczyna się od wymontowania podzespołu z samochodu. Następnie gdy alternator lub rozrusznik znajdzie się na stole warsztatowym należy go rozłożyć i sprawdzić wszystkie elementy, z których jest wykonany. Jako, że producenci samochodów na ogół korzystają z więcej niż jednego producenta podzespołów (np. Bosch, Denso, Valeo, Magneti Marelli itd.) określenie, co potrzebujemy, by naprawić dany alternator lub rozrusznik możliwe jest, gdy znamy jego producenta.

Po wymianie zużytych i wadliwych elementów należy złożyć podzespół i przetestować przed włożeniem do samochodu, a następnie zamontować go prawidłowo w pojeździe.

Bywa, że naprawa jest nieopłacalna ekonomicznie (koszt wymiany uszkodzonych elementów przewyższa wartość drugiego alternatora/rozrusznika).

Oczywiście naprawy można dokonać samodzielnie, jednak jak wynika z mojej praktyki, brak wiedzy dotyczącej budowy alternatora/rozrusznika, przy wykonywaniu samodzielnej naprawy skutkuje podwyższeniem kosztów gdyż często dochodzi do przypadkowego zniszczenia elementów podzespołu. Ponad to w czasie rozmontowywania usunięte zostają charakterystyczne ślady świadczące o tym co sprawia problemy, a to utrudnia naprawę.

ALTERNATOR

We współczesnym samochodzie niemal wszystko sterowane jest elektrycznie. Po rozruchu alternator odpowiada za dostarczenie prądu do obsługi urządzeń używanych w czasie jazdy i za doładowanie akumulatora. To powoduje, że awaria alternatora, po wyczerpaniu się zapasu "prądu" z akumulatora, eliminuje nas z jazdy.

Często po uruchomieniu silnika nie gaśnie kontrolka ładowania. Jest to prawidłowe zachowanie. Alternator potrzebuje odpowiedniej prędkości obrotowej by się wzbudzić. Po delikatnym dodaniu gazu ( do 1500 obrotów ) kontrolka powinna zgasnąć i nie zapalać się, ani nie żarzyć po zdjęciu nogi z gazu.

Dlaczego alternator nie ładuje?
Uszkodzenia alternatora dzielimy na mechaniczne i elektryczne:

Mechaniczne uszkodzenia alternatora:

  • Bardzo łatwą do diagnozy usterką jest uszkodzenie łożysk. Objawy to głośna praca i wzrost hałasu wraz ze wzrostem prędkości obrotowej silnika. Zbyt długie lekceważenie doprowadza do rozsypania lub zablokowania się łożysk.
  • Usterka koła pasowego alternatora (sprzęgła alternatora). Objaw to często głośna praca, dziwne odgłosy i szarpanie paskiem. Wypracowane sprzęgło mimo, że może obracać wirnikiem alternatora nie zapewnia prawidłowej prędkości obrotowej, nie przenosi właściwie napędu.

Pomijam temat właściwego napięcia i stanu paska - nie ma prawidłowego napędu, brak prawidłowego ładowania.

Elektryczne uszkodzenia alternatora:
Typowymi objawami uszkodzenia alternatora są:

  • świecąca się kontrolka ładowania podczas normalnej pracy silnika
  • nie świecąca się kontrolka po włączeniu zapłonu
  • migająca kontrolka podczas zwiększania obrotów silnika
  • skoki wskazówki obrotomierza nie związane z aktualnymi obrotami silnika
  • nie doładowywanie akumulatora z powodu za niskiego ładowania alternatora
  • przeładowanie akumulatora z powodu za wysokiego ładowania alternatora (wygotowanie elektrolitu - charakterystyczny zapach "zgniłych" jaj), objaw to migotanie żarówek i ich szybkie przepalanie się


Zdarzają się również takie wypadki, że kontrolka ładowania gaśnie a alternator nie ładuje prawidłowo - wartość ładowania należy określić miernikiem. W takim wypadku informacja o braku ładowania pojawia się w ten sposób, że samochód wyłącza kolejne obwody, na obsługę których brakuje energii - na desce zapalają się kolejne kontrolki, w końcu gaśnie silnik.

Często klienci pytają w przypadku awarii alternatora : Co się mogło zepsuć? - odpowiadam, że ważne co w tym przypadku uległo usterce, a nie co mogło się zepsuć - można to określić po rozebraniu alternatora - wtedy też można oszacować koszty naprawy.

Pomijam temat prawidłowej instalacji elektrycznej: przewody + (przekazujące napięcie na akumulator), przewody - (prawidłowa masa - często uszkodzona przez korozję), obwód kontrolki - niezbędny a często pomijany.

ROZRUSZNIK

W celu uruchomienia silnika spalinowego o zapłonie elektrycznym konieczne jest jednoczesne spełnienie trzech warunków: sprawny układ zasilania w paliwo, sprawny układ zapłonu, nadanie tłokom silnika odpowiednio szybkiego ruchu posuwistego.

Nadanie ruchu posuwistego tłokom silnika odbywa się przez element pośredni jakim jest wał korbowy, do którego zamocowane jest koło zamachowe. Na obwodzie koła zamachowego osadzony jest pierścień z naciętymi zębami, tzw. wieniec zębaty, a silnik elektryczny (rozrusznik) zaopatrzony jest w trzpień z naciętymi zębami, czyli zębnik. Zębnik rozrusznika współpracuje z wieńcem zębatym koła zamachowego wyłącznie podczas rozruchu silnika. W czasie normalnej pracy silnika uzębienia obydwu elementów nie stykają się. Najczęściej stosowanym zębnikiem rozrusznika jest bendiks (czyli zębnik o ruchu posuwisto-obrotowym sprzęgany bezwładnościowo).

Zadaniem rozrusznika jest uruchomienie sprawnego silnika.

Rozrusznik działa jedynie w momencie przekręcenia kluczyka w stacyjce - w tym czasie podajemy napięcie na elektromagnes rozrusznika (automat), następuje wysuniecie bendiksa i uruchomienie silnika elektrycznego w rozruszniku powodującego obrót bendiksa. W krótkim czasie (max 3 sekundy) silnik powinien odpalić. Po cofnięciu kluczyka rozrusznik przestaje działać.

Dlaczego rozrusznik nie działa, nie kręci?
Uszkodzenia rozrusznika dzielimy na mechaniczne i elektryczne:

Mechaniczne uszkodzenia rozrusznika:

  • usterka bendiksa - w skrajnych przypadkach podczas rozruchu słychać jedynie "buczenie" silniczka elektrycznego
  • wytarcie się tulejek rozrusznika - głośna praca, zgrzyty
  • uszkodzenie przekładni planetarnej lub innych elementów mechanicznych

Elektryczne uszkodzenia rozrusznika:

  • uszkodzenia elektrowłącznika (automatu) w skrajnych przypadkach słychać jedynie "klikanie" lub ciszę
  • uszkodzenie wirnika i/lub stojanu
  • uszkodzenie szczotkotrzymacza i/lub koniec szczotek.

Często klienci pytają w przypadku awarii rozrusznika: Co się mogło zepsuć? - odpowiadam, że ważne co w tym przypadku uległo usterce, a nie co mogło się zepsuć - można to określić po rozebraniu rozrusznika - wtedy też można oszacować koszty naprawy.

Pomijam temat prawidłowej instalacji elektrycznej: przewody + (przekazujące napięcie z akumulatora), przewody - (prawidłowa masa - często uszkodzona przez korozję), prawidłowe działanie stacyjki.

Mam nadzieję, że powyższy tekst, choć nie wyczerpuje tematu, przybliża problematykę związaną z usterką alternatora lub rozrusznika, a pewne skróty myślowe zastosowano w celu uproszczenia zagadnienia.